Ekibiina ki UPC kirabudde Gavumenti ya Gen Museveni nti abaana ba Uganda obukadde bubiri abali wansi w’emyaka etaano mu kiseera kino tebalina mmere nnungi, ekizibu ekibiina kino kye kigamba nti kitiisa ebiseera by’eggwanga eby’omu maaso.

Bwabadde ayogerako eri bannamawulire mu lukung’aana lwa bannamawulire ku Lwokusatu nga July 22nd, 2026, ku Uganda House, Pulezidenti wa UPC Jimmy Akena yagambye nti ebiwugulaza ebyobufuzi biggya abantu ku nsonga ez’amangu ezikwata ku baana.
Yawaddeyo ebigambo bya Obote eby’ebyafaayo ebyassa essira ku bumu, obutebenkevu, eddembe, n’okwefuga eri Bannayuganda bonna, n’agaana okumulaga ng’omukulembeze avugirwa okwesasuza oba enjawukana.

“Mu 1971, Milton Obote yawandiika nti ebigendererwa by’olutalo lwaffe si bya kutumbula nsonga za muntu kinnoomu oba ez’ekibiina.Olutalo lwaffe lwa kutebenkera, ddembe, n’obwetwaze,” Akena bwe yagambye.
Yagasseeko nti Obote teyassa mukono ku ndagaano z’okufa era buli kiseera alwanirira enkola ezigenderera okutumbula obulamu bwa Bannayuganda aba bulijjo.
Akena yayongedde okulaga obunene bw’endya embi ey’abaana, n’alaga nti abaana 26 ku buli 100 abali wansi w’emyaka etaano batawaanyizibwa obulwadde bw’okusannyalala, nga kivaamu obulamu bwabwe bwonna omuli enkulaakulana embi mu kutegeera n’okukendeeza ku bivaamu.
Yategeezezza nti UPC erina eby’okugonjoola ebizibu mu nkola nga essira eriteeka ku by’okulya, ebyobulamu eby’amaanyi, n’ebyenjigiriza okuyambako okukola ku buzibu buno.
“Omulimu gwa UPC kwe kutumbula embeera y’obulamu bwa bannansi ba Uganda,” Akena bwe yagambye.
Akena yavumiridde gavumenti olw’okukulembeza ensonga endala okusinga obulungi bw’abaana n’asaba enkola ey’enkulaakulana ey’enjawulo omuli obukuumi, obukugu, n’okulaga ennyo abaana abagenda ku masomero.
Yasabye bannansi okwetaba mu kulonda kwa LCI okubindabinda nga balonda abakulembeze nga basinziira ku mpisa n’obuweereza eri abantu okusinga okwetaba mu bibiina oba okusikiriza.
Akena yazzeemu okukakasa nti UPC yeetegefu okwenyigira mu kukubaganya ebirowoozo ku nkola n’obweyamo bwayo okuzimba Uganda ekola ku buli munnansi.
Peter Obong Acuda, omubaka wa Maruti County naye yalaze ensonga enkulu mu nkola omuli obukuumi bw’emmere, ebyenfuna by’akatale ebyatongozebwa UPC mu 1981, n’obukulu bw’okukuuma emmere entuufu ey’eggwanga.
Ekibiina era kyasaasidde abantu b’e Adjumani n’ekitundu kya West Nile ekigazi oluvannyuma lw’okufa kwa General Moses Ali.

